جلال دهلى مراجعت فرمود ، كزلك خان آن بلاد را در ضبط آورد و معمور گردانيد و خلق متفرق را جمع كرد و با خلق روزگار از خواص و عوام بانصاف و الطاف گذرانيد و طريق عدل و احسان با همه مسلوك داشت ، و در امن ( و امان ) و فراغ رعايا ، و رفاهيت همگنان [ ( 1 ) ] كوشيد ، بعد از مدتى با خاتمهء خير و عصمت ايمان ، و صدقات و احسان و خيرات و مبرات از منزل دنيا بمراحل آخرت در شهور سنه تسع و عشرين و ستمائة نقل كرد . الثانى الملك كبير خان اياز المعزى [ ( 2 ) ] كبير خان اياز ترك رومى بود و او بندهء ملك نصير الدين حسين امير شكار بود ، چون او شهادت يافت ، با فرزندان او ببلاد هندوستان افتاد ، و منظور نظر عاطفت سلطان سعيد شده و در هر مرتبه سلطان را خدمت كرد ، و او ترك دانا و عاقل و كاردان بود ، و در جلادت و مبارزت بىنظير عصر خود ، و ملك نصير الدين حسين ( كه ) مالك او بود و مخدوم او [ ( 3 ) ] در كل بلاد غور و غزنين و خراسان و خوارزم بمبارزت و جلادت ، مذكور بود ، در همه نشانها [ ( 4 ) ] و ملك كبير خان در همه احوال ملازم خدمت مالك خود بود ( و ) حرفهاى جنگ و دلاورى و جلادت [ ( 5 ) ] از وى تعليم گرفته ( و بر سر ) آمده ، چون ملك نصير الدين بر دست تركان غزنين شهادت يافت ، پسران [ ( 6 ) ] او ، چنانچه شير سرخ و برادر او به خدمت درگاه سلطانى رسيدند ، سلطان ( ملك ) عز الدين كبير خان را ازيشان بخريد . بعضى چنين روايت كنند : كه [ او را خدمتها فرمود ] چون سلطان سعيد بلاد ملتان ، در شهور سنه خمس و عشرين و ستمائة در ضبط آورد ، و شهر و حصار ملتان و قصبات ( و ) اطراف و نواحى آن به ملك عز الدين كبير خان اياز داد ، و او را بايالت آن خطه نصب فرمود و او را بلقب كبيرخانى [ ( 7 ) ] مشرف

--> [ ( 1 ) ] مط : ساكنان ، [ ( 2 ) ] مط : ملك كبير خان اياز المعزى هزار مرده ، راورتى : ملك عز الدين كبير خان اياز هزار مرده المعزى ، معزى بسببى گفته شده كه وى از غلامان سلطان معز الدين محمد سام غورى بود [ ( 3 ) ] مط : كه مالك مخدوم او بود . [ ( 4 ) ] مط : مذكور همه لسانها بود [ ( 5 ) ] مط : و حرفهاى جلادت و جنگ آورى از وى تعليم گرفته [ ( 6 ) ] اصل : پس از ان او [ ( 7 ) ] كذا فى الاصل ، مط : كبير خان منگيرنى ، كه در برخى از نسخ خطى منكيونى يا منكبرنى هم آمده راورتى در متن منگيرنى مينويسد ، و گويد كه در نسخ خطى منكرنى ، منكيرنى ، منكيونى ، منكرتى ، ملهونى هم نقل افتاده ، بهر حال كلمه تركى به نظر مىآيد . ( براى شرح رجوع كنيد به حاشيه صفحهء آخر طبقه 15 جلد اول )